Kırşehir’de Işık Kirliliği ile Mücadele ve Astronomi Çalışmaları Başlatıldı

Bilim ve Amatör Astronomi Kulübü Derneği (BAAK) uzmanları, Kırşehir Belediyesi’nin davetiyle Kırşehir’e gelerek kapsamlı bir çalışma başlattı. 24 Ekim 2026 Cumartesi günü Kırşehir halkının da katılımıyla bilimin bayrağının yeniden göndere çekileceği Halk-Bilim buluşmasının gerçekleştirileceği bildirildi.

Cacabey Gökbilim Medresesi ve Tarihsel Sorumluluk

Belediye Başkan Yardımcısı Nâzım Köksal ve belediye ekibinde yer alan çalışma grubu, BAAK Derneği Başkanı Cem Özkan, Canan Bilgi ve Atila Tınkılıç ile birlikte belediye başkanı Selahattin Ekicioğlu’nun görüşleri doğrultusunda 11-12 Eylül 2026 tarihlerinde saha çalışmalarına katıldı. İki gün süren saha araştırmaları kapsamında kent içinde ve çevresinde SQM cihazlarıyla hassas ışık kirliliği ölçümleri yapıldı. Yapılan ölçümlerde, kent üzerindeki gök kubbenin bir alacakaranlık kuşağı gibi parladığı ve doğanın dengesini sarstığı gözlendi.

Belediye başkanı Selahattin Ekicioğlu konuya ilişkin yaptığı açıklamada, Cacabey Gökbilim Medresesi’nin Türklerin bilim tarihindeki öncülüğünün köklü sembollerinden biri olduğunu vurguladı. 800 yıl önce bu topraklarda gökyüzü gözlemi yapılmış olmasının gurur kaynağı olduğunu belirten Ekicioğlu, tarihi medresede 11 Eylül 2026 tarihinde SQM cihazıyla yapılan ışık kirliliği ölçümünde 17.70 mag/arcsec² gibi düşündürücü bir değer kaydedildiğini ifade etti.

Arazi Çalışmaları ve Potansiyel Alan İncelemeleri

Işık kirliliğinin insan sağlığına, doğaya ve ekosisteme ciddi zararlar veren kritik bir çevre sorunu olduğu vurgulanan çalışmalarda, arazi incelemelerine de yer verildi:

• Maden Çukuru ve Çevresi: Kentin kuzeyindeki Maden çukurunda yapılan incelemelerde, coğrafi olarak park yapılmasına elverişli olsa da kent ışıklarının yansımaları nedeniyle karanlık değerlerinin Karanlık Gökyüzü Parkı olması için henüz istenen düzeyde olmadığı saptandı. Bölgenin bir Kent Gökyüzü Parkı olarak değerlendirilebileceği belirlendi.
• Cinli Höyük ve Seyfe Gölü Yakınları: Kırşehir’in doğusundaki bu noktalarda yapılan ölçümlerde, ışık kirliliği değerlerinin uluslararası park standartlarına yakın olduğu; çevredeki ışık kaynaklarının rehabilitasyon projeleriyle bu alanların standart değerlere taşınabileceği ve orta vadede uluslararası bir karanlık gökyüzü parkın hayata geçirilebileceği değerlendirildi.
• Tarihi Kalıntılar: Karanlık Gökyüzü Parkı arayışları esnasında 12 Eylül Cumartesi günü Kervansaray Dağ sıralarının tepe noktalarında keşfedilen taş örme yapıların kral mezarları ve gökyüzü tapınakları olabileceği değerlendirildi.

Çözüm Stratejileri ve Halk-Bilim Buluşması

Işık kirliliğinin büyük yatırımlar gerektirmeyen, doğru adımlarla çözülebilecek bir sorun olduğu belirtildi. Belediyenin kontrolündeki parklarda armatürlerin doğru yönlendirilmesi ve ihtiyaç dışı aydınlatmaların sınırlandırılması büyük bir iyileşme sağlayacak. Orta vadeli strateji olarak DarkSky International kriterlerine uygun bir "Kentsel Gece Gökyüzü Yeri" tescilinin kazandırılması hedefleniyor.

İşbirliğinin bir başlangıç faaliyeti olarak, Ordinaryüs Prof. Dr. Aydın Sayılı’nın 1947 yılında Cacabey Medresesi’ndeki rasat kuyusu kazısını simgeleyen özel bir etkinlik kurgulandı. 24 Ekim 2026 Cumartesi günü tüm Kırşehir halkının katılımıyla gökyüzü gözlemleri, atölyeler ve söyleşilerin yer alacağı kapsamlı bir Halk-Bilim Buluşması gerçekleştirilecek.